Proxima Fusion-financiering: de ronde van €411M en Google's eerste Europese fusie-gok

Proxima Fusion, een Münchense stellarator-startup die is voortgekomen uit het Max Planck Institute for Plasma Physics, haalde op 7 juli 2026 €411 miljoen ($468 miljoen) op bij een waardering van €2,4 miljard, de grootste Proxima Fusion-financieringsronde tot nu toe. Het is de grootste private fusie-investering ooit geregistreerd in Europa, en het is de eerste keer dat Google een Europees fusiebedrijf steunt. Voor een sector waarin de VS vrijwel al het geld heeft opgehaald, is die combinatie — een Europese kampioen en een hyperscaler die de cheque uitschrijft — het echte verhaal.

De ronde werd geleid door XTX Ventures en East X Ventures, met de Duitse energiereus RWE en Google die als strategische investeerders instapten, naast KfW Capital, SPRIND en Burda Principal Investments. Een lange lijst van terugkerende investeerders (waaronder Plural, UVC Partners, Balderton, Cherry Ventures, DST Global Partners, Lightspeed en het EIC Fund) deed mee. Het is de bekroning van een snelle klim: Proxima sloot een €130M Series A in juni 2025, breidde die uit tot €200M en heeft zijn oorlogskas nu binnen een jaar ongeveer verdrievoudigd.

Wat Proxima Fusion daadwerkelijk ophaalde, en van wie

Het kopcijfer is €411 miljoen, maar de belangrijkere factor zijn de strategische partijen erachter. RWE is een van de grootste nutsbedrijven van Europa, en het tekende maanden vóór deze ronde een partnerschap met Proxima om de eerste stellarator-centrale te bouwen op de locatie van een buiten gebruik gestelde kernsplijtingscentrale in Gundremmingen, Beieren. Google's deelname is om een andere reden van belang: hyperscalers zijn de grootste nieuwe afnemers van stabiele, CO2-vrije stroom, en Google heeft in de VS al fusie-afnamecontracten getekend. Een Europees nutsbedrijf dat de centrale zal huisvesten en een Amerikaanse cloudgigant die de elektriciteit zal kopen, vormen samen een vraagsignaal, niet zomaar kapitaal.

Proxima zegt dat het geld drie dingen financiert: het voltooien van zijn Stellarator Model Coil, het opschalen van de productie van hogetemperatuur-supergeleidende (HTS) kabels en magneten, en het opbouwen van de engineering- en productiesystemen die een echte energiecentrale nodig heeft. Dat is een opvallend hardware-intensief gebruik van de middelen. Dit is geen ronde om de lichten aan te houden terwijl de natuurkunde wordt uitgedokterd; het is een ronde om de machines te gaan bouwen.

Waarom het stellarator-ontwerp het onderscheidende element is

De meeste best gefinancierde fusiebedrijven jagen op de tokamak — een donutvormige magnetische fles die plasma in pulsen verhit. Proxima bouwt in plaats daarvan een stellarator: een geometrisch complexere, gedraaide magnetische kooi die in theorie plasma in een stabiele, constante toestand houdt in plaats van in pulsen. Stabiliteit is de hele belofte. Een stellarator die continu draait, omzeilt sommige van de verstoringsproblemen die gepulseerde tokamaks teisteren, ten koste van veel moeilijkere engineering en precisiemagneten.

De aanpak van Proxima, die het QI-HTS noemt, bouwt rechtstreeks voort op het Wendelstein 7-X-experiment bij het Max Planck Institute, de grootste stellarator ter wereld en de machine die aantoonde dat het concept op schaal kan werken. De gok is dat decennia van publiek gefinancierde Duitse plasmawetenschap sneller kan worden gecommercialiseerd dan een ontwerp vanaf nul. Proxima mikt op een netto-energie-demonstrator genaamd Alpha in het begin van de jaren 2030, gevolgd door Stellaris, dat het presenteert als de eerste commerciële stellarator-energiecentrale, later in het decennium. Die tijdlijnen zijn ambitieus, en fusie heeft een lange geschiedenis van uitstel; beschouw de data als ambitie, niet als planning.

Hoe de Proxima Fusion-financiering zich verhoudt tot de koplopers

Zelfs na deze ronde is Proxima qua kapitaal een middelgrote speler — de fusierace wordt nog steeds gedomineerd door een handvol zeer goed gefinancierde Amerikaanse bedrijven. Maar het is nu duidelijk de Europese voorloper. De onderstaande cijfers zijn benaderende cumulatieve private financiering per medio 2026, ontleend aan openbare berichtgeving.

Bedrijf	Regio	Ongeveer totaal opgehaald	Aanpak	Recentste mijlpaal
Commonwealth Fusion Systems	VS	~$6.8B	Tokamak (SPARC/ARC)	~$3.85B ronde, mei 2026
TAE Technologies	VS	~$1.8B	Field-reversed configuratie	Totaal vóór fusie
Helion Energy	VS	~$1.5B	Magneto-inertieel	$465M bij $15.5B waardering
Proxima Fusion	EU (Duitsland)	~$0.7B	Stellarator (QI-HTS)	€411M at €2.4B valuation

De kloof met Commonwealth Fusion is een orde van grootte, en dat telt, want fusie is zo kapitaalintensief dat de diepte van de financiering zelf een concurrentievoordeel vormt. Maar Proxima heeft iets wat de Amerikaanse koplopers niet hebben: het is het voor de hand liggende vehikel voor Europees strategische-autonomiegeld in energie, dezelfde logica die nu de defensietechsector van het continent overspoelt. Voor Europese overheden en nutsbedrijven is het willen hebben van een eigen fusiekampioen evenzeer een beleidsdoel als een investeringsthese.

Wat de deal betekent voor deep tech in 2026

Drie dingen springen eruit. Ten eerste verschuift kapitaal naar harde, fysieke, langetermijngokken — fusie, energie en infrastructuur — op hetzelfde moment dat het blijft stromen naar AI, en steeds vaker zijn de twee met elkaar verbonden: de stroombehoefte van AI is deels wat stabiele schone elektriciteit investeerbaar maakt. Ten tweede gedragen hyperscalers zich als ankerklanten voor energie, niet louter als financiële investeerders, wat verandert hoe een fusie-startup een centrale kan onderbouwen. Ten derde heeft Europa eindelijk een deep-techverhaal dat groot genoeg is om Amerikaans strategisch kapitaal aan te trekken in plaats van zijn beste startups eraan te verliezen.

Niets hiervan betekent dat fusie is opgelost. Geen enkel bedrijf heeft nog een centrale gebouwd die meer energie op het net zet dan het verbruikt, en het engineeringrisico tussen een demonstrator en een commerciële reactor is enorm. Maar een ronde van €411M geleid door serieuze investeerders, met een nutsbedrijf om de centrale te huisvesten en een cloudgigant om de output te kopen, is de meest geloofwaardige Europese fusieopstelling tot nu toe. Voor oprichters volgt de bredere les de bredere funding-markt van 2026: het geld is echt, maar het concentreert zich in een paar narratieven (AI, defensie en nu energie) die harde strategische relevantie kunnen claimen.

Veelgestelde vragen

Hoeveel heeft Proxima Fusion in totaal opgehaald?

Na de ronde van €411M ($468M) die op 7 juli 2026 werd aangekondigd, bedraagt de cumulatieve private financiering van Proxima ongeveer €600–700M, na de €130M Series A in juni 2025 (later uitgebreid tot €200M). Dat maakt het het best gefinancierde fusiebedrijf van Europa, al blijft het nog ver achter bij Amerikaanse koplopers zoals Commonwealth Fusion Systems.

Kan ik in Proxima Fusion investeren?

Niet rechtstreeks — Proxima is een private startup, en deze ronde werd opgehaald bij durfkapitaalfondsen en strategische investeerders zoals Google en RWE. Er is geen beursgenoteerd aandeel. Blootstelling voor particuliere beleggers aan fusie is doorgaans beperkt tot fondsen of grotere beursgenoteerde bedrijven met belangen in fusie.

Wat is een stellarator, en hoe verschilt die van een tokamak?

Beide gebruiken magnetische velden om heet plasma op te sluiten, maar een tokamak is een symmetrische donut die doorgaans in pulsen draait, terwijl een stellarator een complexere gedraaide vorm gebruikt die is ontworpen om plasma in een stabiele, continue toestand te houden. Stellarators zijn moeilijker te ontwerpen, maar vermijden mogelijk enkele van de verstoringen die tokamaks treffen.

Waarom investeerde Google in een fusie-startup?

Google is een van de grootste zakelijke afnemers van schone elektriciteit en heeft stabiele, CO2-vrije stroom nodig voor zijn datacenters. Het steunen van fusiebedrijven — en Proxima is zijn eerste Europese fusie-gok — positioneert het als een vroege klant en partner voor een mogelijke toekomstige energiebron, niet alleen als financiële investeerder.

Sources

• Proxima Fusion — €411M-aankondiging: officiële details van de ronde, investeerders en besteding van de middelen.
• CNBC — Google steunt Proxima Fusion: bevestigt Google's eerste Europese fusie-investering en het cijfer van $468M.
• EU-Startups — grootste Europese fusieronde ooit geregistreerd: context over het record en de waardering van €2,4 miljard.
• TechCrunch — €130M Series A (juni 2025): Proxima's eerdere financiering en stellarator-aanpak.
• TechCrunch — elke fusie-startup die meer dan $100M heeft opgehaald: het landschap van private fusiefinanciering.
• Canary Media — Commonwealth Fusion Series B2: financieringstotalen van CFS ter vergelijking.
• GeekWire — Helion $465M bij $15.5B waardering: financiering van Helion ter vergelijking.